Wat zit er achter de boosheid van je kind?

Is jouw kind vaak boos, snel geïrriteerd of heeft het regelmatig een flinke driftbui? Boosheid hoort bij opgroeien, maar soms lijkt een kind veel bozer te reageren dan de situatie verklaart. Achter boos gedrag kunnen ook andere emoties zitten, zoals verdriet, angst, onzekerheid of machteloosheid. Met NEI kan worden onderzocht welke emoties mogelijk een rol spelen.

Boosheid is niet altijd alleen maar boosheid

Boosheid is een normale emotie. Kinderen mogen boos zijn en het is belangrijk dat ze leren omgaan met die emotie. Maar boosheid kan ook een reactie zijn op iets wat een kind moeilijk vindt of nog niet goed onder woorden kan brengen.

Een kind dat bijvoorbeeld enorm boos wordt wanneer iets niet lukt, kan eigenlijk bang zijn om fouten te maken. Een kind dat boos reageert wanneer een ouder een grens stelt, kan zich machteloos voelen. En een kind dat na school thuis ontploft, kan de spanning van de hele dag loslaten.

Het gedrag dat je ziet, vertelt dus niet altijd het hele verhaal.

Hoe herken je dat je kind veel boosheid ervaart?

Ieder kind laat boosheid op een andere manier zien. Bij het ene kind is het duidelijk zichtbaar, terwijl een ander kind zich juist terugtrekt of kortaf reageert.

Je kunt bijvoorbeeld merken dat je kind:

• snel boos of geïrriteerd is;
• vaak ruzie maakt met broertjes, zusjes of ouders;
• heftig reageert op kleine dingen;
• snel gefrustreerd raakt;
• schreeuwt, huilt of met deuren gooit;
• moeilijk kan stoppen wanneer het eenmaal boos is;
• na school opvallend boos of prikkelbaar is;
• achteraf verdrietig is over de eigen reactie.

Een flinke boosheid hoeft niet meteen een probleem te betekenen. Het wordt vooral interessant om verder te kijken wanneer boosheid vaak voorkomt, erg heftig is of je kind er zelf last van heeft.

Wat kan er onder boosheid zitten?

Onder boosheid kunnen verschillende gevoelens liggen. Dat hoeft niet altijd zo te zijn, maar het kan helpen om verder te kijken dan alleen het gedrag.

Denk bijvoorbeeld aan:

Verdriet
Een kind kan boos reageren omdat het eigenlijk verdrietig is over iets wat is gebeurd.

Angst
Sommige kinderen worden boos wanneer ze iets spannend vinden. Boos worden kan dan makkelijker voelen dan toegeven dat iets eng is.

Onzekerheid
Wanneer een kind bang is om iets fout te doen of niet goed genoeg te zijn, kan frustratie en boosheid ontstaan.

Machteloosheid
Een kind kan boos worden wanneer het het gevoel heeft geen invloed te hebben op een situatie.

Overprikkeling
Na een drukke schooldag kan een kind weinig ruimte meer hebben voor extra prikkels. Een kleine aanleiding kan dan genoeg zijn voor een grote reactie.

Daarom kan de vraag “Waarom doe je zo boos?” soms minder helpen dan: “Wat gebeurde er vlak voordat je boos werd?”

Waarom ontploft mijn kind juist thuis?

Veel ouders herkennen het: op school lijkt het goed te gaan, maar zodra hun kind thuiskomt, is het raak.

Dat kan verschillende oorzaken hebben. Sommige kinderen houden zich gedurende de dag groot en laten thuis, waar ze zich veilig voelen, alle spanning los. Ook vermoeidheid, honger, prikkels en gebeurtenissen op school kunnen meespelen.

Je hoeft dus niet automatisch te denken dat je kind zich “aanstelt” of expres lastig doet.

Boos gedrag kan een signaal zijn dat een kind ergens mee zit of op dat moment meer spanning ervaart dan het kan verwerken.

Wat kun je als ouder doen?

Probeer tijdens een flinke boosheid niet meteen naar de oorzaak te zoeken. Wanneer een kind heel boos is, is het vaak moeilijk om rustig na te denken en te vertellen wat er aan de hand is.

Wacht liever tot je kind weer rustig is. Daarna kun je nieuwsgierig vragen:

• “Wat maakte je zo boos?”
• “Wat gebeurde er vlak daarvoor?”
• “Was je misschien ook verdrietig of bang?”
• “Wat vond je hier moeilijk aan?”
• “Wat had je op dat moment nodig?”

Probeer daarbij niet direct een oplossing te geven. Eerst begrijpen wat er speelt, kan al veel helpen.

Hoe kan NEI hierbij helpen?

Wanneer boosheid steeds terugkomt, kan het interessant zijn om te onderzoeken welke emoties mogelijk onder het gedrag liggen.

Binnen een NEI-sessie kijken we niet alleen naar de boosheid zelf, maar onderzoeken we welke emoties, ervaringen of overtuigingen mogelijk een rol spelen. Bij kinderen kan dit op een rustige en laagdrempelige manier.

Het doel is niet om boosheid weg te nemen. Boosheid mag er zijn. Het gaat erom dat er mogelijk meer inzicht en ruimte ontstaat rondom de emotie.

Bijvoorbeeld: een kind dat steeds boos wordt wanneer iets niet lukt, kan tijdens een sessie onderzoeken wat er onder die reactie ligt. Misschien speelt onzekerheid of angst om fouten te maken een rol. Door daar aandacht aan te geven, kan er ruimte ontstaan voor meer rust en vertrouwen.

NEI voor kinderen

Kinderen kunnen vaak nog moeilijk uitleggen wat ze precies voelen of waarom ze op een bepaalde manier reageren. Hun gevoelens laten ze daarom soms vooral zien in gedrag.

NEI kan helpen om samen te onderzoeken wat er mogelijk achter dat gedrag zit. Dat kan bij verschillende situaties, zoals:

• veel boosheid of driftbuien;
• onzekerheid;
• angst of spanning;
• verdriet;
• moeite met veranderingen;
• overprikkeling;
• weinig zelfvertrouwen;
• terugkerende emotionele reacties.

Een NEI-sessie kan bovendien op afstand plaatsvinden. Daardoor hoeft je kind niet altijd naar een praktijklocatie te komen.

Wanneer is het goed om verder te kijken?

Boosheid hoort bij kinderen. Toch kan het verstandig zijn om extra hulp te zoeken wanneer je kind langdurig erg boos is, zichzelf of anderen pijn doet, niet meer goed mee kan doen op school of thuis, of wanneer je als ouder niet meer weet hoe je ermee om moet gaan.

NEI kan daarbij een aanvullende manier zijn om naar emoties en gedrag te kijken. NEI vervangt geen medische of psychologische behandeling. Bij ernstige of aanhoudende klachten is het belangrijk om ook contact op te nemen met bijvoorbeeld de huisarts, jeugdprofessional of andere passende hulpverlener.

Misschien vertelt de boosheid van je kind wel meer

Achter boosheid zit niet altijd een andere emotie. Soms is een kind gewoon boos. Maar wanneer je merkt dat je kind steeds op dezelfde manier reageert, kan het waardevol zijn om verder te kijken.

Niet alleen naar de vraag: “Hoe krijg ik mijn kind minder boos?”

Maar ook naar:

“Wat probeert mijn kind mij misschien te vertellen met deze boosheid?”

Wil je onderzoeken wat er mogelijk onder het gedrag van jouw kind ligt? Neem gerust contact met me op. Ik kijk graag samen met jou wat NEI voor jouw kind kan betekenen.